Besluit nr. 1149/2007/EG van het Europees Parlement en de Raad van 25 september 2007 tot vaststelling van het specifieke programma „Civiel recht” voor de periode 2007-2013 als onderdeel van het algemene programma „Grondrechten en justitie”
HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 61, onder c), en artikel 67, lid 5,
Gezien het voorstel van de Commissie,
Handelend volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag1,
(1) De Gemeenschap heeft zich ten doel gesteld een ruimte van vrijheid, veiligheid en recht te handhaven en te ontwikkelen waarin het vrije verkeer van personen gewaarborgd is. Hiertoe dient de Gemeenschap onder meer maatregelen te nemen op het gebied van justitiële samenwerking in burgerlijke zaken, die nodig zijn voor de goede werking van de interne markt.
(2) In aansluiting op vorige programma’s, zoals Grotius2 en de actie Robert Schuman3, werd bij Verordening (EG) nr. 743/2002 van de Raad4 voor de periode 2002-2006 een algemeen communautair kader voor activiteiten ter vergemakkelijking van de justitiële samenwerking in burgerlijke zaken vastgesteld.
(3) De Europese Raad van Brussel van 4 en 5 november 2004 heeft het Haags programma „Versterking van vrijheid, veiligheid en recht in de Europese Unie”5 aangenomen (hierna het „Haags programma” genoemd).
(4) De Raad en de Commissie hebben in juni 2005 een actieplan aangenomen ter uitvoering van het Haags programma6.
(5) De ambitieuze doelstellingen van het Verdrag en het Haags programma moeten worden verwezenlijkt door een flexibel en doeltreffend programma vast te stellen waarmee planning en uitvoering kunnen worden vergemakkelijkt.
(6) Het programma „Civiel recht” moet, met inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel, voorzien in initiatieven van de Commissie, in acties ter ondersteuning van organisaties die justitiële samenwerking in burgerlijke zaken bevorderen en vergemakkelijken, alsmede in acties ter ondersteuning van specifieke projecten.
(7) Een algemeen programma „Civiel recht” om de wederzijdse kennis van de rechtsstelsels van de lidstaten te verbeteren, zal belemmeringen voor de justitiële samenwerking in burgerlijke zaken helpen opheffen, wat de werking van de interne markt zal verbeteren.
(8) Volgens het Haags programma vergt de versterking van het onderling vertrouwen een nadrukkelijke inspanning om het wederzijdse begrip tussen de justitiële autoriteiten en de verschillende rechtsstelsels te verbeteren; in dit verband wordt aan Europese netwerken van nationale overheden bijzondere aandacht en steun gegeven.
(9) Dit besluit voorziet in de mogelijkheid tot medefinanciering van de werkzaamheden van bepaalde Europese netwerken, voor zover met de uitgaven een doelstelling van algemeen Europees belang wordt nagestreefd. Deze medefinanciering hoeft evenwel niet te impliceren dat die netwerken onder toekomstige programma’s zullen vallen, en mag niet beletten dat de werkzaamheden van andere Europese netwerken overeenkomstig dit besluit in aanmerking komen voor steun.
(10) Instellingen, verenigingen of netwerken die uit hoofde van het programma „civiel recht” een subsidie ontvangen, dienen bekendheid te geven aan de ontvangen communautaire steun, overeenkomstig de door de Commissie vast te stellen zichtbaarheidsrichtsnoeren.
(11) Dit besluit stelt voor de gehele duur van het programma de financiële middelen vast die in het kader van de jaarlijkse begrotingsprocedure voor de begrotingsautoriteit het voornaamste referentiepunt vormen in de zin van punt 37 van het Interinstitutioneel Akkoord van 17 mei 2006 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer7.
(12) Aangezien de doelstellingen van dit besluit niet voldoende door de lidstaten kunnen worden verwezenlijkt en derhalve vanwege de omvang of de gevolgen van het programma beter door de Gemeenschap kunnen worden verwezenlijkt, kan de Gemeenschap, overeenkomstig het in artikel 5 van het Verdrag neergelegde subsidiariteitsbeginsel, maatregelen nemen. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel, gaat dit besluit niet verder dan wat nodig is om deze doelstellingen te verwezenlijken.
(13) Bij de toepassing van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad van 25 juni 2002 houdende het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen8 (hierna „het Financieel Reglement” genoemd) en Verordening (EG, Euratom) nr. 2342/2002 van de Commissie van 23 december 2002 tot vaststelling van uitvoeringsvoorschriften van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad9, die de financiële belangen van de Europese Gemeenschap beschermen, moet worden gestreefd naar eenvoud en samenhang bij de keuze van de begrotingsinstrumenten, beperking van het aantal gevallen waarin de Commissie rechtstreeks verantwoordelijk is voor de uitvoering en het beheer van de begrotingsinstrumenten, en evenredigheid tussen de hoogte van de middelen en de administratieve lasten voor de besteding ervan.
(14) Tevens moeten passende maatregelen worden getroffen om onregelmatigheden en fraude te voorkomen en moeten de nodige stappen worden gezet om verloren gegane, ten onrechte betaalde of verkeerd bestede middelen terug te vorderen overeenkomstig Verordening (EG, Euratom) nr. 2988/95 van de Raad van 18 december 1995 betreffende de bescherming van de financiële belangen van de Europese Gemeenschappen10, Verordening (Euratom, EG) nr. 2185/96 van de Raad van 11 november 1996 betreffende de controles en verificaties ter plaatse die door de Commissie worden uitgevoerd ter bescherming van de financiële belangen van de Europese Gemeenschappen tegen fraudes en andere onregelmatigheden11, en Verordening (EG) nr. 1073/1999 van het Europees Parlement en de Raad van 25 mei 1999 betreffende onderzoeken door het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF)12.
(15) Krachtens het Financieel Reglement is voor exploitatiesubsidies een basisbesluit vereist.
(16) De maatregelen ter uitvoering van dit besluit moeten worden vastgesteld overeenkomstig Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden13, waarbij een onderscheid wordt gemaakt tussen maatregelen voor welke de beheersprocedure geldt en maatregelen voor welke de raadplegingsprocedure geldt. De raadplegingsprocedure is in bepaalde gevallen om redenen van doelmatigheid het meest aangewezen.
(17) Overeenkomstig artikel 7, lid 3, van Besluit 1999/468/EG dient het Europees Parlement door de Commissie te worden geïnformeerd over de procedures van het comité in verband met de uitvoering van dit programma. Het Europees Parlement dient in het bijzonder het ontwerp-jaarprogramma te ontvangen wanneer dit wordt ingediend bij het beheerscomité. Het Europees Parlement dient bovendien de resultaten te ontvangen van de stemming en een beknopt verlag van de vergaderingen van dit comité.
(18) Het Verenigd Koninkrijk en Ierland hebben, overeenkomstig artikel 3 van het Protocol betreffende de positie van het Verenigd Koninkrijk en Ierland dat is gehecht aan het Verdrag betreffende de Europese Unie en het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, kennis gegeven van hun wens deel te nemen aan de aanneming en toepassing van dit besluit.
(19) Denemarken neemt, overeenkomstig de artikelen 1 en 2 van het Protocol betreffende de positie van Denemarken, dat gehecht is aan het Verdrag betreffende de Europese Unie en het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, niet deel aan de aanneming van dit besluit. Dit besluit is bijgevolg niet bindend voor, noch van toepassing op Denemarken.
(20) Het Europees Economisch en Sociaal Comité heeft advies uitgebracht over dit besluit14.
(21) Teneinde de doeltreffende en tijdige uitvoering van dit programma te verzekeren, is dit besluit met ingang van 1 januari 2007 van toepassing,
BESLUITEN:
Artikel 1 - Vaststelling van het programma
Artikel 2 - Algemene doelstellingen
Dit programma heeft de volgende algemene doelstellingen:
- a) bevordering van de justitiële samenwerking om bij te dragen aan de totstandbrenging van een ware Europese rechtsruimte in burgerlijke zaken, die is gebaseerd op wederzijdse erkenning en wederzijds vertrouwen;
- b) bevordering van het wegnemen van de hinderpalen voor een goed verloop van grensoverschrijdende civielrechtelijke procedures in de lidstaten;
- c) verbetering van het dagelijkse leven van burgers en bedrijven door deze in staat te stellen hun rechten in de gehele Europese Unie te doen gelden, met name door de toegang tot de rechter te vergemakkelijken;
- d) verbetering van de contacten, de uitwisseling van informatie en de netwerken tussen justitiële, gerechtelijke en bestuurlijke autoriteiten en beoefenaars van juridische beroepen, onder meer door steun te verlenen voor de justitiële opleiding, met het oog op meer wederzijds begrip tussen deze autoriteiten en beroepsbeoefenaars.
Artikel 3 - Specifieke doelstellingen
Dit programma heeft de volgende specifieke doelstellingen:
-
a)
de justitiële samenwerking in burgerlijke zaken bevorderen teneinde:
- i) rechtszekerheid te waarborgen en de toegang tot de rechter te verbeteren;
- ii) de wederzijdse erkenning van beslissingen in burgerlijke en handelszaken te bevorderen;
- iii) uit verschillen in civiel recht en civielrechtelijke procedures voortvloeiende belemmeringen voor grensoverschrijdende geschilbeslechting weg te nemen en de hiertoe noodzakelijke verenigbaarheid van de wetgevingen te bevorderen;
- iv) te zorgen voor een goede rechtsbedeling door jurisdictiegeschillen te voorkomen;
- b) de wederzijdse kennis van de civiele rechtsstelsels van de lidstaten verbeteren en netwerkvorming, wederzijdse samenwerking, uitwisseling en verspreiding van informatie, ervaringen en beste praktijken, bevorderen en versterken;
- c) zorgen voor de juiste uitvoering, de correcte en concrete toepassing en de evaluatie van de instrumenten van de Gemeenschap op het gebied van justitiële samenwerking in burgerlijke en handelszaken;
- d) de informatie over de rechtsstelsels van de lidstaten en de toegang tot de rechter verbeteren;
- e) de scholing van beoefenaars van juridische beroepen in het Unie- en het Gemeenschapsrecht bevorderen;
- f) evalueren onder welke algemene voorwaarden het wederzijdse vertrouwen, met volledige inachtneming van de onafhankelijkheid van de rechtspleging, kan worden versterkt;
- g) faciliteren van de werking van het bij Beschikking 2001/470/EG van de Raad15 opgerichte Europese justitiële netwerk in burgerlijke en handelszaken.
Artikel 4 - Acties
Met het oog op de verwezenlijking van de in de artikelen 2 en 3 bedoelde algemene en specifieke doelstellingen kunnen met inachtneming van de in de jaarlijkse werkprogramma’s bedoeld in artikel 9, lid 2, gestelde voorwaarden in het kader van dit programma de volgende soorten acties worden ondersteund:
- a) specifieke acties op initiatief van de Commissie, zoals studies en onderzoek, opiniepeilingen en onderzoeken, de vaststelling van indicatoren en gemeenschappelijke methodologieën, verzameling, ontwikkeling en verspreiding van gegevens en statistieken, seminars, conferenties en vergaderingen van deskundigen, op het grote publiek gerichte campagnes en evenementen; ontwikkeling en onderhoud van websites; het opstellen en verspreiden van voorlichtingsmateriaal; ondersteuning en beheer van netwerken van nationale deskundigen; analyse, toezicht en evaluatie;
- b) specifieke transnationale projecten in het belang van de Gemeenschap, die worden ingediend door een autoriteit of een ander orgaan van een lidstaat, een internationale of een niet-gouvernementele organisatie en waarbij in ieder geval ten minste twee lidstaten, of ten minste één lidstaat en één andere staat, te weten een toetredend land of een kandidaat-lidstaat, betrokken zijn;
- c) activiteiten van niet-gouvernementele organisaties of andere entiteiten die overeenkomstig de algemene doelstellingen van het programma een doel van algemeen Europees belang nastreven, volgens de in de jaarlijkse werkprogramma’s uiteengezette voorwaarden; of
- d) subsidies voor huishoudelijke uitgaven ten behoeve van de medefinanciering van uitgaven in verband met het permanente werkprogramma van het Europees netwerk van de Raden voor de rechtspraak en van het netwerk van voorzitters van de Hoge Rechtscolleges van de Europese Unie, voor zover met die uitgaven een doelstelling van algemeen Europees belang wordt nagestreefd, door de uitwisseling te bevorderen van ideeën en ervaringen over de rechtspraak, de organisatie en de werkwijze van de leden van deze netwerken bij de uitoefening van hun justitiële en/of adviserende taken, met name met betrekking tot het Gemeenschapsrecht.
Artikel 5 - Deelnemers
Artikel 6 - Doelgroepen
Artikel 7 - Toegang tot het programma
Artikel 8 - Financieringsvormen
Communautaire financiering kan de volgende juridische vormen aannemen:
- a) subsidies;
- b) overheidsopdrachten.
Artikel 9 - Uitvoeringsmaatregelen
Bij de evaluatie- en gunningsprocedures met betrekking tot subsidies voor acties wordt onder meer rekening gehouden met de volgende criteria:
- a) conformiteit van de voorgestelde actie met het jaarlijkse werkprogramma, de in de artikelen 2 en 3 uiteengezette doelstellingen en de soorten acties uiteengezet in artikel 4;
- b) de kwaliteit van de voorgestelde actie qua ontwerp, organisatie, presentatie en verwachte resultaten;
- c) het bedrag van de gevraagde communautaire financiering en de mate waarin dit bedrag in verhouding staat tot de verwachte resultaten; en
- d) het effect van de verwachte resultaten op de in de artikelen 2 en 3 omschreven doelstellingen en op de in artikel 4 bedoelde acties.
De aanvragen voor de in artikel 4, onder d), bedoelde exploitatiesubsidies worden geëvalueerd op grond van de volgende punten:
- a) de mate van overeenstemming met de doelstellingen van het programma;
- b) de kwaliteit van de geplande activiteiten;
- c) het van deze activiteiten te verwachten multiplicatoreffect op het publiek;
- d) de geografische uitstraling van de activiteiten;
- e) de rol van de burgers in de structuren van de desbetreffende organen;
- f) de verhouding tussen de kosten en baten van de voorgestelde activiteiten.
Artikel 10 - Beheerscomité
Artikel 11 - Raadgevend comité
Artikel 12 - Complementariteit
Artikel 13 - Begrotingsmiddelen
Artikel 14 - Toezicht
Artikel 15 - Bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschap
Artikel 16 - Evaluatie
De Commissie dient bij het Europees Parlement en de Raad de volgende documenten in:
- a) een jaarlijkse uiteenzetting over de uitvoering van het jaarprogramma;
- b) uiterlijk op 31 maart 2011, een tussentijds evaluatieverslag over de behaalde resultaten en de kwalitatieve en kwantitatieve aspecten van de uitvoering van het programma, evenals over het werk dat de begunstigden van exploitatiesubsidies, bedoeld in artikel 4, onder d), hebben verricht;
- c) uiterlijk op 30 augustus 2012, een mededeling over de voortzetting van dit programma;
- d) uiterlijk op 31 december 2014, een verslag met de evaluatie achteraf.
Artikel 17 - Bekendmaking van acties
Artikel 18 - Zichtbaarheid
Artikel 19 - Inwerkingtreding
-
Advies van het Europees Parlement van 14 december 2006 (nog niet bekendgemaakt in het Publicatieblad), gemeenschappelijk standpunt van de Raad van 13 juni 2007 (PB C 171 E van 24.7.2007, blz. 1) en standpunt van het Europees Parlement van 11 juli 2007 (nog niet bekendgemaakt in het Publicatieblad). Besluit van de Raad van 18 september 2007.
(terug) -
Gemeenschappelijk Optreden 96/636/JBZ van 28 oktober 1996 door de Raad goedgekeurd op basis van artikel K.3 van het Verdrag betreffende de Europese Unie met betrekking tot een stimulerings- en uitwisselingsprogramma voor beoefenaars van juridische beroepen („Grotius”) (PB L 287 van 8.11.1996, blz. 3); Verordening (EG) nr. 290/2001 van de Raad van 12 februari 2001 tot verlenging van het stimulerings- en uitwisselingsprogramma voor beoefenaars van juridische beroepen op civielrechtelijk gebied (Grotius-civiel) (PB L 43 van 14.2.2001, blz. 1).
(terug) -
Besluit nr. 1496/98/EG van het Europees Parlement en de Raad van 22 juni 1998 betreffende een actieprogramma ter verbetering van de bekendheid van de juridische beroepskringen met het Gemeenschapsrecht (actie Robert Schuman) (PB L 196 van 14.7.1998, blz. 24).
(terug) -
PB L 115 van 1.5.2002, blz. 1.
(terug) -
PB C 53 van 3.3.2005, blz. 1.
(terug) -
PB C 198 van 12.8.2005, blz. 1.
(terug) -
PB C 139 van 14.6.2006, blz. 1.
(terug) -
PB L 248 van 16.9.2002, blz. 1. Verordening gewijzigd bij Verordening (EG, Euratom) nr. 1995/2006 (PB L 390 van 30.12.2006, blz. 1).
(terug) -
PB L 357 van 31.12.2002, blz. 1. Verordening laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG, Euratom) nr. 478/2007 (PB L 111 van 28.4.2007, blz. 13).
(terug) -
PB L 312 van 23.12.1995, blz. 1.
(terug) -
PB L 292 van 15.11.1996, blz. 2.
(terug) -
PB L 136 van 31.5.1999, blz. 1.
(terug) -
PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23. Besluit gewijzigd bij Besluit 2006/512/EG (PB L 200 van 22.7.2006, blz. 11).
(terug) -
PB C 69 van 21.3.2006, blz. 1.
(terug) -
PB L 174 van 27.6.2001, blz. 25.
(terug)